{"id":961,"date":"2014-09-14T23:09:42","date_gmt":"2014-09-15T02:09:42","guid":{"rendered":"http:\/\/vitorluiz.6te.net\/?p=961"},"modified":"2020-12-12T14:09:23","modified_gmt":"2020-12-12T17:09:23","slug":"nican-mopohua-teksto-en-esperanto-kaj-hispana-lingvo","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/vitor.6te.net\/?p=961","title":{"rendered":"Nican Mopohua – en Esperanto kaj hispana lingvo"},"content":{"rendered":"

Nican Mopohua<\/strong><\/span><\/p>\n

En navatla lingvo: https:\/\/nah.wikipedia.org\/wiki\/Nican_Mopohua<\/p>\n

En hispana lingvo: https:\/\/encuentra.com\/apariciones_marianas\/nican_mopohua_espanol__10690\/<\/p>\n

(amba\u016d vizititaj en la 12-a de decembro 2020)<\/p>\n

La suba versio estas traduko el hispana teksto trovebla \u0109e: http:\/\/luxdomini.net\/_gpe\/contenido1\/guadalupe_nican2.htm<\/a> \u2013 Versioj en navatla kaj hispana lingvoj (vizitita en la 15-a de septembro 2013)<\/p>\n

ESPERANTO<\/i><\/b>
\nI<\/i>
\n\u0108i tie estas rakontita, ordigita,
\nkiel, anta\u016d nelonge, mirakle
\nmontris sin la perfekta fra\u016dlino.
\nSankta Maria, patrinjo de Dio,
\nnia nobla sinjorino,
\ntie en Tepejakak, \u201cmonto-nazo\u201d,
\nnomita Guadalupe.
\nUnue \u015di elmontris sin al vireto
\nnomita Johano Diego;
\nTuj \u015dia karega bildo aperis
\nanta\u016d la \u0135uselektita episkopo
\nDon Frato Johano de Sumarraga,
\nkaj [anka\u016d estas rakontitaj] \u0109iuj mirinda\u0135oj
\nkiujn \u015di faris.
\nKaj dek jaroj
\npost la konkero de la akvo, la monto
\nla urbo de Meksiko,
\njam ripozis la sagoj, la \u015dildoj,
\n\u0109ie estis en paco
\nen la diversaj lokoj.
\nNe nur \u011dermis,
\nanka\u016d verdi\u011dis, malfermis sian korolon
\nla kredo, la kono
\npri la Donacanto de la Vivo, la vera Dio.
\nTiel, en la jaro 1531,
\nkelkajn tagojn post
\nla komenco de decembro, io okazis.
\nEstis vireto, malri\u0109eto,
\nkies nomo estis Johano Diego.
\nOni diras, ke li lo\u011dis en K\u016da\u016dtitlano,
\nkaj, koncerne la diajn aferojn,
\n\u0109io ankora\u016d estis apartenanta al Tlatilulko.
\n\u0108iusabate,
\nankora\u016d tre frumatene,
\nli venis en sekvo de la diaj aferoj
\nkaj de \u0109io ordonita.
\nKaj li alproksimi\u011dis al la monteto
\nnomita Tepejakak,
\nkiam la mateni\u011do estis lumanta sur la tero.
\nTie li a\u016dskultis: oni kantas sur la monteto,
\nkvaza\u016d la kantado de pluraj belaj birdoj.
\nPost ties vo\u0109oj \u0109esi\u011dis,
\nla monteto kvaza\u016d respondis al ili.
\nTre mildaj, tre agrablaj,
\nties kantoj superis la kantojn de birdo-serpento{1},
\nde trogono{2} kaj de aliaj belaj kantemaj birdoj.
\nJohano Diego halti\u011dis,
\nkaj diris al si:
\n“\u0108u estas premio al mi tio,
\nkion mi a\u016dskultas?
\n\u0108u mi nur son\u011das?
\n\u0108u mi \u0135us levi\u011dis de la dormado?
\nKie mi estas?
\nKie mi trovi\u011das?
\n\u0108u mi estus en loko,
\npri kiu diris la a\u011duloj,
\nniaj anta\u016dantoj, niaj geavoj,
\nen la floroplena lando, So\u0109itlalpan,
\nen la lando de nia subteno, Tonakatlalpan,
\neble tie en la \u0109iela lando, Ilujkatlalpan?”
\nLi estis rigardanta tiun lokon,
\nla supron de la monteto,
\nla lokon el kie la suno venas,
\nla lokon de kie estis venanta
\nla bela \u0109iela kantado.
\nLa kantado \u0109esis,
\nne plu a\u016ddi\u011dis.
\nKaj li tiam a\u016ddis,
\noni vokis lin
\nde supre de la monteto.
\nLa vo\u0109o diris al li: “Johancin’, Johano Diegocin'”{3}.
\nLi tuj a\u016ddacis
\niri tien,
\nkien oni vokis lin.
\nNenio maltrankviligis lian koron,
\nli anka\u016d ne timis pro tio,
\nmale, li multe \u011dojis,
\n\u011dojopleni\u011dis.
\nLi iris por supreniri la monteton,
\ntien li iras por vidi la lokon, kie oni vokis lin.
\nKaj kiam li atingis
\nla pinton de la monteto,
\ntiam li kontemplis noblan sinjorinon,
\nkiu tie staris.
\n\u015ci vokis lin
\npor ke li venu apud \u015din.
\nKaj kiam li alproksimi\u011dis al \u015di,
\nmulte mirigis lin
\nla maniero, la\u016d kiu \u015di superpasis
\n\u0109ian mirindan perfektecon;
\n\u015dia vesto
\nsplendis tiel kiel la suno,
\n\u011di tiel briladis.
\nKaj la \u015dtonoj kaj rokoj,
\nsur kiuj \u015di staris,
\nspegulis \u015dian splendon
\nkvaza\u016d belaj jadoj,
\nkiuj lumadis kiel juveletoj.
\nKiel splendoj de \u0109ielarko
\nla tero briladis.
\nKaj la mizkitloj{4}, la nopaloj
\nkaj pluraj aliaj herbetoj,
\nkiuj tie kreskas,
\nestis similaj al plumaro de kvecalo{5},
\nties folioj aperis tiel kiel turkisoj
\nkaj ties trunko, ties dornoj, ties dornetoj
\nlumadis tiel kiel oro.
\nLi anta\u016d \u015di klini\u011dis,
\na\u016dskultis
\n\u015dian mo\u015dtan elspiro, \u015dian mo\u015dtan vorton,
\nafablegan,
\ntre noblan
\nkvaza\u016d allogis lin,
\nmontris amon al li.
\n\u015ci diris al li:
\n“A\u016dskultu, mia filo, la plej malgranda,
\nJohancin’, kien vi iras?”
\nKaj li respondis al \u015di:
\n“Sinjorino mia, nobla sinjorino,
\nmia junulineto,
\nmi iros tien, al via mo\u015dta hejmo
\nde Meksiko Tlatilulko,
\nmi iras por sekvi la diajn aferojn,
\nkiujn oni donas al ni,
\nestas niaj instruantoj
\ntiuj, kiuj estas la bildo de la Sinjoro,
\nnia Sinjoro, la sacerdotoj”.
\nPoste, tiel \u015di parolas al li,
\nmontras al li sian belan volon,
\ndiras al li:
\n“Sciu tion,
\nke via koro estu tia,
\nfilo mia, la plej malgranda,
\nververe mi estas
\nla \u0109iel \u0109iama fra\u016dlino
\nSankta Maria,
\nvia Patrineto de Li, Vera Dio,
\nDonanto de vivo, Ipalnemo\u016dano,
\nInventanto de la gentoj, Tejokojano,
\nPosedanto de \u0109ea\u0135o kaj apuda\u0135o, Tloke Na\u016dake,
\nPosedanto de la \u0109ieloj, Il\u016dika\u016da,
\nPosedanto de la tera supra\u0135o, Tlaltikpake.
\nMi multe volas,
\nmi tiel multe deziras
\nke \u0109i tie oni konstruu
\nmian dian hejmeton,
\nen kiu mi montros,
\nmi evidentigos,
\nmi transdonos al la gentoj
\nmian tutan amon,
\nmian kompateman rigardon,
\nmian helpon, mian protekton.
\n\u0108ar ververe mi estas
\nvia kompatema patrineto,
\nvia kaj de \u0109iuj homoj
\nkiuj vivas kune sur \u0109i tiu tero,
\nkaj anka\u016d de \u0109iuj aliaj gentoj,
\ngentoj kiuj min amas,
\nmin alvokas, min ser\u0109as,
\nkaj fidas je mi.
\nTie mi ja a\u016dskultos
\nilian ploron, ilian beda\u016dron,
\ntiel mi riparos,
\nmi kuracos \u0109iujn iliajn plurajn bezonojn,
\niliajn mizerojn, iliajn beda\u016drojn.
\nKaj, por ke reali\u011du tion kion mi pensas,
\nkio estas mia kompatema rigardo,
\niru tien al la palaco
\nde la episkopo de Meksiko.
\nKaj vi diros al li, kiel mi sendas vin
\npor ke vi montru al li,
\nkiom multe mi deziras
\nke oni \u0109i tie faru al mi domon,
\nstarigu al mi mian dian hejmon sur la ebena\u0135o.
\nVi bone rakontos al li \u0109ion,
\nkion vi vidis,
\nkion mirigis vin,
\nkaj kion vi a\u016dskultis.
\nKe tiel restu via koro,
\n\u0109ar mi bone dankos al vi,
\nmi bone pagos al vi,
\nververe mi donos al vi tiom abunde,
\nmi vin altigos.
\nKaj multe vi tie meritos,
\nmi multe repagos al vi
\npro via laci\u011do, via laboro,
\nper kiu vi plenumos
\nla agon al kiu mi sendas vin.
\nVi jam a\u016dskultis, mia plej malgranda fileto,
\nmian elspiron, mian vorton;
\nIru tuj,
\nfaru \u0109ion \u0109i per via tuta klopodo.”
\nLi tiam \u011denui\u011dis anta\u016d \u015di,
\ndirante:
\n“Sinjorino mia, nobla sinjorino,
\nvere mi jam iros, mi plenumos
\nvian mo\u015dtan elspiron, vian mo\u015dtan vorton.
\nMi do lasas vin,
\nmi, via kompatinda servisto”.
\nLi rapide malsupreniris
\npor iri plenumi sian taskon:
\nli iris al la vojo
\nkiu kondukas rekte al Meksiko.
\nKiam li atingis la urbocentron,
\ntiam li iris rekte al la palaco de la Episkopo,
\nkiu anta\u016d nelonge alvenis,
\nla reganto de la sacerdotoj,
\nlia nomo estis Don Frato Juan de Sum\u00e1rraga,
\nsacerdoto de Sankta Francisko.
\nKaj li iris proksimen de la episkopo,
\ntuj li klopodas vidi lin,
\nli petegas al liaj servistoj,
\nliaj servantoj,
\nke ili iru kaj raportu al li.
\nRapide la atendado fari\u011dis longa.
\nOni venis por voki lin,
\nla\u016d la ordono de la reganto, la Episkopo,
\nli eniros.
\nKaj li eniris,
\nposte li \u011denui\u011dis anta\u016d la Episkopo,
\nli klini\u011dis.
\nPoste li manifestas al la Episkopo,
\nkomunikas al Li
\nla mo\u015dtan elspiron, la mo\u015dtan vorton
\nde la nobla \u0109iela sinjorino,
\n\u015dian mesa\u011don.
\nLi anka\u016d raportas al Li
\n\u0109ion, kio mirigis lin,
\nkion li vidis, kion li a\u016dskultis.
\nSed al la Episkopo, post a\u016dskulti lian tutan raporton, lian mesa\u011don,
\nla mesa\u011do ne \u015dajnis tiel vera.
\nLa Episkopo respondis al li, diris al li:
\n“Mia filo, vi denove venos,
\nmi vin a\u016dskultos pli detale,
\ntiel mi ekde la komenco vidos,
\npensos pri tio, kio alvenigis vin,
\nkio estas via volo,
\nkio estas via deziro”.
\nII<\/b>
\nLi eliris, li mal\u011doje iris,
\n\u0109ar tiam ne plenumi\u011dis
\ntio, kio estis lia mesa\u011do.
\nPoste li revenis,
\nkiam vesperi\u011dis;
\nli iris rekte tien,
\nsur la monteton.
\nKaj li mar\u015dis proksimen de \u015di,
\nla nobla \u0109iela sinjorino,
\ntie, kie \u015di unuafoje videbli\u011dis al li,
\ntie \u015di atendis lin.
\nKiam li vidis \u015din,
\ntiam li klini\u011dis anta\u016d \u015di,
\nhumili\u011dis \u011dis la grundo,
\nkaj diris al \u015di:
\n“Sinjorino mia, sinjorino, nobla sinjorino,
\nmia filineto plej malgranda, mia fra\u016dlineto,
\nmi iris tien,
\nkien vi sendis min kiel mesa\u011d-liveristo,
\nvere mi iris por ke plenumi\u011du
\nvian mo\u015dtan elspiron, vian mo\u015dtan vorton;
\nMalgra\u016d tre malfacile, mi eniris
\nla lokon, kie estas la sidejo
\nde la reganto de la sacerdotoj,
\nmi vere vidis lin,
\nmi vere eksponis anta\u016d li
\nvian mo\u015dtan elspiron, vian mo\u015dtan vorton
\nla\u016d vi ordonis al mi.
\nLi akceptis min agrable,
\nkaj atenteme a\u016dskultis min;
\nsed li tiel respondis al mi
\nkvaza\u016d lia koro ne rekonis,
\nne komprenis la mesa\u011don kiel veran.
\nLi diris al mi:
\n\u00abVi denove venos,
\nmi vin a\u016dskultos pli detale,
\ntiel mi ekde la komenco vidos,
\npensos pri tio, kio alvenigis vin,
\nkio estas via volo,
\nkio estas via deziro\u00bb.
\nTiel mi sukcesis vidi,
\nper la maniero de lia respondo
\nke vere li pensas,
\nke via mo\u015dta dia hejmo,
\nkiun vi volas ke oni konstruu al vi \u0109i tie,
\neble estis nur inventita de mi,
\neble ne venas de viaj mo\u015dtaj lipoj;
\npro tio, mi multe petas de vi,
\nSinjorino mia, nobla sinjorino, mia fra\u016dlineto,
\nke al iu el la altaj nobluloj,
\nla famaj, la mo\u015dtoj, la honorigataj,
\nvi donos la taskon
\ntransdoni, komuniki
\nvian mo\u015dtan elspiron, vian mo\u015dtan vorton
\npor ke tiel oni kreu \u011din.
\nVervere mi estas kompatinda taglaboristo,
\nmi nur estas kvaza\u016d la \u015dnuro de portantoj,
\nververe mi estas nur ia ingo,
\nnur vosto, nur flugilo,
\noni min portas sur dorso, mi estas \u015dar\u011do,
\nververe ne estas loko de mia mar\u015dado,
\nne estas loko de mia restado
\ntie, kien vi sendas min,
\nFra\u016dlineto mia, filineto mia la plej malgranda,
\nSinjorino, nobla sinjorino.
\nBonvole pardonu min,
\nmi estos kompatinda anta\u016d via viza\u011do, via koro,
\nmi iros, falos
\nen via malpla\u0109o, en via kolero,
\nSinjorino, sinjorino mia”.
\nTiel respondis al li la perfekta,
\nmirinda fra\u016dlino:
\n“A\u016dskultu, vi la plej malgranda de miaj gefiloj,
\nke tiel komprenu via koro:
\nla altuloj ne estas miaj servantoj,
\nmiaj mesa\u011d-liverantoj,
\nal kiuj mi povus doni la taskon
\nkomuniki mian elspiron, mian vorton,
\nkiuj povos fari, ke mia volo plenumi\u011du:
\nsed estas tre bezonate,
\nke vi iru,
\ndefendu tion,
\nke danke al vi plenumi\u011du,
\nreali\u011du mia volo, mia deziro.
\nKaj multe mi vin petas,
\nfilo mia, la plej malgranda,
\nkaj varme mi ordonas al vi,
\nke vi unu fojon pli iru morga\u016d,
\niru vidi la Episkopon.
\nKaj vi faru, ke oni sciu de mi,
\nke oni bone a\u016dskultu tion,
\nkio estas mia volo,
\nmia deziro,
\npor ke oni realigu,
\nkonstruu mian dian hejmon,
\nkiun mi petas.
\nKaj unu fojon pli vi diru al li,
\nkiel mi,
\nla \u0109iam virga Sankta Maria,
\nmi, via patrineto de Teotl{6} Dio,
\nsendas vin kiel mesa\u011d-liveriston”.
\nKaj Johano respondis al \u015di,
\ndiris al \u015di:
\n“Sinjorino mia, nobla sinjorino, fra\u016dlineto mia,
\nke mi ne ka\u016dzu \u0109agrenon
\nal via viza\u011do, al via koro.
\nVervere, elkore mi iros,
\nmi mar\u015dos por ke plenumi\u011du
\nvia mo\u015dta elspiron, via mo\u015dta vorto.
\nVervere mi ne forlasos \u011din
\nkaj la vojo ne estas pena al mi.
\nMi iros tuj
\npor plenumi vian volon,
\nsed eble min oni ne a\u016dskultos;
\nkaj, se oni a\u016dskultos min,
\neble oni ne kredos min.
\nSed vere, morga\u016d,
\nvespere,
\npost la sunsubiro,
\nmi venos por redoni al vi
\nvian mo\u015dtan elspiron, vian mo\u015dtan vorton,
\nkaj tion, kion respondos al mi
\nla reganto de sacerdotoj;
\nMi jam foriras, filineto mia la plej malgranda,
\nfra\u016dlineto mia, sinjorino, nobla sinjorino,
\nke vi havu bonan ripozon”.
\nIII<\/b>
\nKaj li poste iris al sia hejmo por ripozi.
\nKaj jam la sekvan tagon,
\ndiman\u0109o, ankora\u016d frumatene,
\nankora\u016d estis mallume,
\nli eliris el tie, el sia hejmo,
\nvenis rekte al Tlatilulko,
\nvenis por lerni la diajn aferojn
\nkaj por esti kalkulita en la listo.
\ntuj poste li vidos la reganton de la sacerdotoj.
\nKaj \u0109irka\u016d la deka horo
\nli finis la aferon,
\nli \u0135us partoprenis la meson,
\nkaj estis kalkulita en la listo,
\nkaj \u0109iuj jam foriris.
\nSed li, Johano Diego,
\ntuj iras al la palaco,
\nal la domo de la reganto, de la Episkopo.
\nKaj kiam li alvenis,
\ntiam li insiste klopodis vidi lin,
\nkaj, tre malfacile,
\nli denove vidis lin.
\n\u0108e liaj piedoj Johano \u011denui\u011dis,
\nli ploras, aflikti\u011das, tiel parolas al li,
\ntiel manifestas al li
\nla mo\u015dtan elspiron, la mo\u015dtan vorton
\nde la nobla \u0109iela sinjorino.
\nEble oni ne kredos la mesa\u011don,
\nla volon
\nde tiu, kiu estas \u0109iel virga,
\nke oni faru al \u015di \u015dian dian hejmon
\ntie, kie \u015di indikis,
\nkie \u015di volas.
\nSed la reganto, Episkopo,
\nmultajn aferojn demandis al li,
\nkaj esploris,
\npor ke tiel li komprenu,
\nkie Johano vidis \u015din, kiel \u015di aspektis.
\n\u0108io rilatis al la reganto, Episkopo.
\nSed, malgra\u016d manifesti\u011dis al li
\n\u015dia aspekto kaj \u0109io vidita de Johano,
\nkaj \u0109io, kio mirigis Johanon,
\nkaj la fakto, ke vere tiel aspektas
\ntiu, kiu estas \u0109iel virga
\nla mirinda, mo\u015dta patrino
\nde nia ela\u0109etanto, Sinjoro Nia Jesuo Kristo,
\ntamen \u015dia deziro ne plenumi\u011dis tiam.
\nLa Episkopo diris, ke ne nur per la vorto
\nla peto de li, Johano Diego, fari\u011dos,
\nplenumi\u011dos tio, kion li petis.
\nAnkora\u016d estis bezonata ia signo
\npor ke oni sukcesu kredi lin
\nkiel la mesa\u011d-liveriston sendita
\nde la nobla \u0109iela sinjorino.
\nKaj post Johano Diego a\u016dskultis lin,
\ntiam li diris al la Episkopo:
\n“Sinjoro, reganto,
\nvidu, kiu estos
\nla signo petata de vi,
\nkaj mi vere iros tuj,
\nmi iros por peti \u011din de la nobla \u0109iela sinjorino
\nkiu sendis min.”
\n\u0108ar la Episkopo vidis,
\nke la\u016d Johano \u0109io estis vero,
\n\u0109ar Johano ne dubis nek \u015danceli\u011dis,
\nli tuj irigis lin.
\nKaj kiam Johano iris,
\niom poste la Episkopo sendis
\nkelkajn homojn de sia domo,
\nen kiuj li bone fidas,
\npor ke ili sekvu Johanon,
\nke ili vidu bone la lokon kien Johano iras,
\nkaj kiun Johano vidas,
\nkun kiu Johano parolas.
\nTiel okazis.
\nKaj Johano Diego iris rekte,
\niris la\u016d la vojo.
\nSed liaj sekvantoj,
\ntie kie la ravino malfermi\u011das
\n\u0109e Tepejakak,
\nsur la ponto de lignaj trabetoj,
\nperdis lin.
\nMalgra\u016d ili ser\u0109is lin \u0109ie,
\nili nenie vidis lin,
\nTiel, ili revenis,
\nne nur \u0109ar ili lacegi\u011dis pro tio,
\nsed anka\u016d \u0109ar tio \u011denis ilin,
\ntio nervozigis ilin.
\nTiel ili iris por diri tion al la reganto, Episkopo.
\nIli eksponis al li, ke li ne kredu Johanon,
\nili diris, ke Johano nur rakontis mensogojn,
\nke Johano nur inventis la diritajn aferojn,
\na\u016d ke Johano nur son\u011dis pri \u0109io,
\nnur prenis el la son\u011doj
\ntion, kion li diris,
\nkion li petis.
\nKaj tiel ili diris al li, ke
\nse Johano venus unu fojon pli,
\nrevenus,
\ntiam ili tuj malliberigus Johanon
\nkaj forte enkarcerigus lin,
\npor ke li ne plu mensogus,
\nmaltrankviligus la homojn.
\n—————–
\nPA\u016cZO<\/b>
\nEn \u0109i tiu parto, aliaj traduka\u0135oj parolas pri plia dialogo, en kiu Johano Diego diras al la Virgulino, ke la Episkopo petis de li signon, kaj \u015di petas de li, ke li venu la sekvan tagon por porti la pruvon: tion oni ne konsideras kiel Individua Apero, sed kiel parto de la Dua Apero.
\nBlue kaj interkrampe estas skribita tiu \u0109i parto, prenita de la traduka\u0135o komentita de pastro Jos\u00e9 Luis Guerrero Rosado:
\n[Dume Johano Diego estis
\nanta\u016d la Plej Sankta Virgulino,
\nkomunikante al \u015di la respondon
\nkiun li venis por porti al \u015di
\nde la sinjoro Episkopo.
\nKaj kiam li raportis \u0109ion al \u015di,
\nla Granda Sinjorino kaj Re\u011dino respondis al li:
\n\u201cJam sufi\u0109as, filo mia la plej amata,
\nmorga\u016d vi denove venos \u0109i tien
\npor ke vi alportu al la Granda Sacerdoto
\nla pruvon kiun li petas de vi.
\nPer \u011di, li sekve kredos vin,
\nkaj tiam, koncerne al tio \u0109i,
\nli neniel malkredos vin
\nnek suspektos pri vi.
\nKaj vi estu plene sekura,
\nfilo mia preferata,
\nke mi pagos al vi pro via zorgo,
\nvia servado, via laci\u011do,
\nkiun vi faris pro amo al mi.
\nKura\u011don, etulo mia!,
\n\u0109ar morga\u016d \u0109i tie kun granda interesi\u011do
\nmi atendos vin\u201d]
\n—————–
\n(La traduka\u0135o de Le\u00f3n-Portilla sekvas:)
\nLa sekvan tagon, lundon,
\nkiam Johano Diego devis alporti
\niun signon por ke oni kredu lin,
\nli ne revenis:
\n\u0109ar, kiam li venis al sia hejmo,
\ntiam lia onklo nomita Johano Bernardo
\nmalsani\u011dis,
\nproksimi\u011dis ties morto.
\nLi e\u0109 iris por voki kuraciston,
\nkiu tamen ne okupi\u011dis pri lia onklo,
\nne plu estis ebla la resani\u011do,
\n\u0109ar la fino de la onklo alvenis.
\nKaj, jam nokte,
\nlia onko petegis de li ankora\u016d frumatene,
\nankora\u016d mallume, ke li iru,
\nvoku tie en Tlatilulco
\niun el la sacerdotoj
\npor a\u016dskulti lian lastan konfeson
\nkaj tiel pretigi lin al la fini\u011do.
\n\u0108ar tio jam estis en lia koro,
\nke ja jam estas tempo,
\nke li balda\u016d forpasos
\n\u0109ar li ne sukcesos restarigi sin,
\nli ne resani\u011dos.
\nKaj marde,
\nkiam ankora\u016d estis tre mallume,
\ntiam Johano Diego eliris el sia hejmo
\nkaj iris voki la sacerdoton
\ntie en Tlatilulko,
\nkaj li alproksimi\u011dis al la monteto,
\n\u0109e la piedoj de Tepejakak
\nkie komenci\u011das la vojo
\nal la loko kie la suno subiras,
\ntie kie li eliris anta\u016de.
\nLi diris:
\n“Se mi iras rekte la\u016d la vojo,
\nke la nobla sinjorino ne venu vidi min,
\n\u0109ar \u015di haltigos min kiel anta\u016de
\npor ke mi alportu la signon
\nal la sacerdoto reganto,
\nla\u016d \u015di ordonis al mi;
\nKe \u015di permesu nian aflikton,
\nkaj tiel mi voku la sacerdoton,
\nkiun mia kompatinda onklo
\nnur atendas nun”.
\nLi tuj iris \u0109irka\u016d la monteto;
\nli supreniris meze de la vojo kaj de tie,
\ntra malgranda vojo,
\nli eniris vojon al la loko kie la suno supreniras.
\nTiel, haste, li estis mar\u015danta al Meksiko,
\ntiel lin ne haltigus
\nla nobla \u0109iela sinjorino.
\nLi pensas, ke tie kie li \u0109irka\u016diris
\nne povos vidi lin
\ntiu sinjorino, kiu ja vidas \u0109ion.
\nLi kontemplis, kiel \u015di malsupreniris
\nde la montopinto.
\nDe tie \u015di estis vidanta lin,
\nde tie, kie \u015di vidis lin anta\u016de.
\n\u015ci venis por renkonti lin
\nflanke de la monto,
\n\u015di venis por deteni lin,
\nkaj diris al li:
\n“Fileto mia la plej malgranda,
\nkien vi iras?
\nkien vi mar\u015das?”
\nSed, \u0109u li eble iom maltrankvili\u011dis?
\n\u0108u li eble hontis?
\n\u0109u li eble ektimi\u011dis, surprizi\u011dis?
\nAnta\u016d \u015di, li \u011denui\u011dis,
\nsalutis \u015din kaj diris:
\n“Junulineto mia, filineto mia la plej malgranda,
\nnobla sinjorino, ke vi estu kontenta!
\nkiel vi fartas post veki\u011di?
\n\u0108u via mo\u015dta korpeto estas bonsane,
\nsinjorino mia, mo\u015dta filino mia?
\nMi donos \u0109agrenon al via viza\u011do, al via koro:
\nSciu, junulineto mia,
\nke balda\u016d forpasos
\nservanto via, mia onklo,
\ngrava malsano frapis lin;
\n\u0109ar vere balda\u016d li mortos pro \u011di.
\nKaj tiel mi iros haste
\nal via mo\u015dta domo de Meksiko,
\nmi vokos unu el la amataj de Nia Sinjoro
\nunu el niaj sacerdotoj,
\npor konfesopreni mian onklon
\nkaj pretigi lin,
\n\u0109ar vere al tio ni naski\u011dis,
\nni venis por atendi
\nla okazon de nia morto.
\nSed post fari tion,
\ntiam mi denove revenos \u0109i tien.
\nTiam mi iros
\nalportos
\nvian mo\u015dtan elspiron, vian mo\u015dtan vorton,
\nsinjorino, junulineto mia.
\nPardonu min,
\nankora\u016d estu pacienca al mi
\n\u0109ar mi ne mokas vin,
\nfilino mia, la plej malgranda,
\nfilineto mia, ja morga\u016d mi venos haste.”
\nPost a\u016dskulti
\nla vorton de Johano Diego
\nrespondis al li la kompatema,
\nla tute virga:
\n“A\u016dskultu,
\nke tio \u0109i estu en via koro,
\nfilo mia, la plej malgranda:
\nkio timigas vin,
\nkio afliktas vin, tio estas nenio.
\nKe ne maltrankvili\u011du
\nvia viza\u011do, via koro,
\nne timu tian malsanon
\nnek ian ajn malsanon
\nkiu afliktas, kiu angorigas.
\n\u0108u mi ne estas \u0109i tie,
\nmi, kiu estas via patrinjo?
\n\u0108u vi ne estas sub mia ombro
\nkaj en rifu\u011do?
\n\u0108u mi ne estas la ka\u016dzo de via \u011dojo?
\n\u0108u vi ne estas en mia konsolo,
\nkie mi protektas vin?
\n\u0108u ankora\u016d mankas io al vi?
\nKe nenio ajn afliktu vin,
\nke ne maltrankviligu vin
\nnek mal\u011dojigu vin
\nla malsano de via onklo.
\nVervere li nun ne forpasos pro \u011di;
\nKe estu en via koro tio, ke li jam resani\u011dis”.
\nKaj tuj tiam lia onklo resani\u011dis,
\nla\u016d oni eksciis tuj.
\nKaj post Johano Diego a\u016dskultis
\nla mo\u015dtan elspiron, la mo\u015dtan vorton
\nde la nobla sinjorino,
\nli multe trankvili\u011dis en sia koro,
\nlia koro trankvili\u011dis.
\nKaj li tiam petis,
\nke \u015di sendu lin kiel mesa\u011d-liveriston
\npor ke li vidu la reganton, Episkopon,
\nkaj li alportus al li la signon, la ateston,
\npor ke li kredu Johanon.
\nKaj la nobla \u0109iela sinjorino
\ntiam ordoni al li,
\nke li supreniru \u011dis la montopinto,
\ntie kie li vidis \u015din anta\u016de;
\n\u015ci diris:
\n“Supreniru, vi la plej malgranda de miaj gefiloj
\n\u011dis la montetopinto,
\nkaj tie kie vi vidis min
\nkaj kie mi donis al vi mian ordonon;
\ntie vi vidos
\ndiversajn florojn malfermitajn.
\nVi ilin detran\u0109u, kunigu,
\nmetu \u0109iujn kune,
\nkaj sekve malsupreniru,
\nalportu ilin \u0109i tien anta\u016d mi”.
\nKaj tuj Johano Diego
\nsupreniris la monteton.
\nKaj post atingi la pinton,
\nli multe miris
\npro la kvanto da floroj tie malfermitaj,
\nkun siaj koroloj malfermitaj,
\ndiversaj belaj floroj, kiel la de Kastila,
\nmalgra\u016d ankora\u016d ne estis tempo de flori\u011do,
\n\u0109ar tiam ankora\u016d estis tempo,
\nkiam la glacio falis pli forte;
\nla floroj estis tre bonodoraj,
\nkvaza\u016d belaj perloj
\nplenigitaj de la nokta roso;
\nPoste li komencis detran\u0109i ilin,
\nkaj kunigis \u0109iujn
\nene de sia tilmatlo{7}.
\nSed tie, sur la monteto-pinto,
\nnenia floro povas naski\u011di,
\n\u0109ar abundas la \u015dtonoj,
\nekzistas teraj tribulusoj{8}, plantoj kun dornoj,
\nnopaloj, abundo da mizkitloj;
\nkaj, se kelkaj herbetoj tie naski\u011das,
\ntiam en la monato decembro
\n\u0109ion man\u011das,
\n\u0109ion detruas la glacio.
\nKaj poste li malsupreniris,
\nli alportis al la nobla \u0109iela sinjorino
\nla diversajn florojn kiujn li detran\u0109is,
\nkaj, kiam \u015di vidis ilin,
\ntiam \u015di prenis ilin per \u015diaj mo\u015dtaj manoj.
\nPoste \u015di metis ilin denove
\nene de la tilmatlo de Johano Diego,
\nkaj diris al li:
\n“Mia fileto, la plej malgranda,
\ntiuj \u0109i diversaj floroj estas la pruvo,
\nla signo, kiun vi alportos al la Episkopo.
\nJe mia nomo vi diros al li,
\nke per tio li vidu tion, kio estas mia volo
\nkaj per tio li plenumu mian volon,
\ntion, kio estas mia deziro.
\nKaj vi, vi estas mia mesa\u011d-liveranto,
\nmi havas kunfidon en vi;
\nkaj mi anka\u016d ordonas al vi,
\nke nur anta\u016d la Episkopo, solece,
\nvi etendu vian tilmatlon,
\nkaj montru al li tion, kion vi alportas:
\nkaj vi raportos \u0109ion,
\nvi diros al li, kiel mi ordonis al vi,
\nke vi supreniru la monteto-pinton
\nkaj detran\u0109u la florojn,
\nkaj vi diros \u0109ion, kion vi vidis,
\nkion vi miris;
\ntiel vi konvinkos je lia koro
\nla reganton de la sacerdotoj,
\ntiel li tuj faros,
\nke oni konstruu,
\nke oni starigu mian dian hejmon,
\nkiun mi petis de li.”
\nIV<\/b>
\nKaj kiam donis sian ordonon al li
\nla nobla \u0109iela sinjorino,
\nli venis mar\u015dante rekte
\nsur la vojo al Meksiko,
\njam kontenta.
\njam trankvila en sia koro
\n\u0109ar \u0109io okazos bone,
\nli bone alportos la florojn.
\nLi iras multe zorganta
\ntion, kio estas ene de sia tilmatlo,
\npor ke nenio falu de \u011di;
\n\u011dojigas lin la bona odoro
\nde la diversaj belaj floroj.
\nKiam li atingis
\nla palacon de la Episkopo,
\ntiam trovis lin la domzorganto
\nkaj la aliaj servantoj de la reganta sacerdoto.
\nLi petis de ili, ke ili diru al la Episkopo
\nke li volas vidi Lin,
\nsed neniu el la servantoj volis fari tion.
\nIli ne volis a\u016dskulti lin
\na\u016d eble ankora\u016d estis frumatene.
\nA\u016d eble ili jam rekonis lin,
\nli nur \u011denis ilin,
\nkvaza\u016d li premsufokus ilin.
\nKaj iliaj amikoj jam parolis al ili,
\nla amikoj kiuj perdis Johanon Diegon
\ndum ili provis sekvi lin.
\nDum multe da tempo
\nli estis atendanta la alvokon.
\nKaj ili rimarkis, ke longe
\nli estis staranta tie,
\nli estis kapklinanta,
\nli nenion faris,
\n\u0109ar eble oni alvokus lin.
\nKaj, \u0109ar li venis alportante ion,
\nkio estis ene de sia tilmatlo,
\ndo ili alproksimi\u011dis al li
\npor vidi, kion li alportis
\nkaj tiel satigi la scideziron de sia koro.
\nKaj Johano Diego rimarkis,
\nke li ne povus ka\u015di al ili
\ntion, kion li alportis,
\nkaj tiel ili \u011denus lin,
\na\u016d eble ili pu\u015degus lin,
\na\u016d eble ili frapus lin,
\ndo li montris al ili iomete, ke li alportis florojn.
\nKaj, post ili vidis, ke \u0109iuj estis
\ndiversaj floroj similaj al tiuj de Kastila,
\nkaj pro la fakto, ke ne estis sezono de flori\u011do,
\ndo ili multe miris,
\nke ili estis multe fre\u015daj,
\niliaj koroloj estis malfermitaj,
\nbonodorantaj, belaj.
\nKaj ili deziris
\npreni iomete da floroj,
\nkapti kelkajn.
\nKaj trifoje
\nili a\u016ddacis kapti ilin;
\nsed ja nenio okazis.
\n\u0108ar, kiam ili intencis fari tion,
\ntiam ili jam ne plu vidis florojn,
\nnur ion kvaza\u016d pentra\u0135on a\u016d broka\u0135on,
\na\u016d ion kio estis kro\u0109ita,
\ntion ili vidis sur la tilmatlo.
\nSekve ili iris por diri
\nal la reganto, Episkopo, tion,
\nkion ili kontemplis,
\nke volas vidi lin
\nla ulo kiu venis aliaj fojoj anta\u016de,
\nkiu jam restis longe
\natendante la vorton
\n\u0109ar li volas vidi Lin.
\nKaj la reganto, Episkopo,
\na\u016dskultinte tion,
\nkomprenis en sia koro,
\nke tiu estis lia dezirata signo,
\nper kiu lia koro deziris alproksimi\u011di
\npor plenumi
\nla taskon pri kiu la ulo pledis.
\nLi tuj ordonis,
\nke Johano eniru, \u0109ar Li vidos lin.
\nJohano eniris, klini\u011dis anta\u016d Li tiel same,
\nkiel li anka\u016d faris anta\u016de;
\nJohano unu fojon pli rakontis al Li
\n\u0109ion, kion li vidis,
\nkion li miris kaj la mesa\u011don.
\nJohano diris al Li:
\n“Mia sinjoro, la reganto,
\nververe mi jam faris,
\nmi jam plenumis tion, kion vi ordonis al mi.
\nMi iris por diri al la Sinjorino, mia Sinjorino,
\nla nobla \u0109iela Sinjorino, Sankta Maria,
\nvia bela Patrinjo de Teotl Dio,
\nke vi petis signon
\npor kredi je mi,
\nkaj tiel vi konstruus \u015dian dian hejmon
\ntie, kie \u015di petis vin,
\nke vi konstruu;
\nKaj mi diris al \u015di,
\nke mi promesis al vi,
\nke mi alportus al vi ian signon,
\nian ateston pri \u015dia mo\u015dta volo,
\nla\u016d la tasko donita al mi.
\nKaj \u015di a\u016dskultis bone
\nvian mo\u015dtan elspiron, vian mo\u015dtan vorton,
\nkaj akceptis \u011doje tion, kion vi petis,
\nvian signon,
\nla ateston por ke oni faru,
\noni plenumu vian volon.
\nKaj hodia\u016d, ankora\u016d nokte,
\n\u015di ordonis al mi, unu fojon plu,
\nke mi venu vidi vin.
\nKaj mi petis de \u015di \u015dian signon
\npor ke oni min kredu,
\nla\u016d \u015di diris al mi,
\nkaj poste \u015di plenumis sian promeson.
\nKaj \u015di sendis min al la monteto-pinto,
\nkie mi anta\u016de vidis \u015din,
\npor ke mi tie detran\u0109u
\nflorojn egalajn al la de Kastila.
\nKaj mi iris tien por detran\u0109i,
\nkaj mi alportis ilin al malsupro;
\nkaj \u015di per \u015diaj mo\u015dtaj manoj kolektis ilin,
\nposte \u015di tuj enmetis ilin en mian tilmatlon,
\npor ke mi alportu ilin al vi,
\npor ke mi venu transdoni ilin al vi.
\nMalgra\u016d mi sciis,
\nke la monteto-pinto ne estas loko
\nkie naski\u011das ajn floroj
\n\u0109ar tiu estas \u015dtonoplena loko,
\nkie ekzistas teraj tribulusoj, plantoj dornoplenaj,
\nsova\u011daj nopaloj, mizkitloj,
\nmalgra\u016d \u0109io \u0109i mi ne dubis,
\nmi ne hezitis pro tio.
\nMi alproksimi\u011dis al la monteto-pinto,
\nmi vidis, ke tiu estis la Floroplena Lando.
\nTie eknaski\u011dis diversaj floroj,
\nkiel la rozoj de Kastila,
\nsplendaj pro la roso,
\nkaj mi tuj iris detran\u0109i ilin.
\nKaj \u015di diris al mi,
\nke mi donu ilin al vi je \u015dia nomo;
\nkaj tiel mi plenumos la volon,
\nke vi vidu
\nla signon petitan de vi.
\nTiumaniere vi plenumos
\n\u015dian mo\u015dtan volon
\nkaj tiel elmontri\u011du, ke mia vorto,
\nmia mesa\u011do estas la vero:
\nJen ili, bonvole akceptu ilin.”
\nKaj Johano tuj etendis sian blankan tilmatlon,
\nene de kiu estis la floroj.
\nKaj, dum falis sur la grundon
\nla diversaj floroj similaj al de Kastila,
\ntie sur lia tilmatlo aperis la signo,
\naperis la karega bildo
\nde la \u0109iel virgulino Sankta Maria,
\nla patrineto de Teotl Dio,
\ntiel kiel hodia\u016d videblas,
\nnun oni konservas \u011din
\nen \u015dia karega hejmeto,
\nen \u015dia templeto,
\nen Tepejakako, kiun oni nomas Gvadalupo.
\nKiam kontemplis \u015din la reganto, Episkopo,
\nkaj anka\u016d \u0109iuj tie starantaj,
\ntiam \u0109iuj \u011denui\u011dis, multe admiris \u015din.
\nIli staris por vidi \u015din,
\nemocii\u011dis, ilia koro aflikti\u011dis,
\nilia koro kaj ilia penso kvaza\u016d alti\u011dis…
\nKaj la reganto, Episkopo,
\nkun larmoj, kun beda\u016dro,
\npetegis al \u015di,
\npledis al \u015di, ke \u015di pardonu lin
\npro lia malrapida plenumo,
\nde \u015dia mo\u015dta volo,
\n\u015dia mo\u015dta elspiro, \u015dia mo\u015dta vorto.
\nKaj la Episkopo staris,
\nmalligis de la kolo, kie \u011di estis ligata,
\nla veston, la tilmatlon de Johano Diego,
\nsur kiu manifesti\u011dis,
\nsur kiu la nobla \u0109iela Sinjorino
\nfari\u011dis amata signo.
\nKaj la Episkopo tuj alportis \u011din tien,
\niris loki la tilmatlon en sia kapelo.
\nKaj dum tuta tago
\nJohano Diego restis tie,
\nen la domo de la Episkopo,
\nkiu faris, ke li restadu tie.
\nKaj la sekvan tagon, la Episkopo diris al li:
\n“Iru, por ke vi montru la lokon,
\nkie la mo\u015dta volo
\nde la nobla \u0109iela Sinjorino volas,
\nke oni konstruu al \u015di \u015dian templon.”
\nPoste li ordonis,
\nke oni faru \u011din, ke oni konstruu la templon.
\nSed post kiam Johano Diego montris la lokon,
\nen kiu ordonis
\nla nobla \u0109iela Sinjorino
\nla konstruadon de sia templon,
\ntiam li tuj informis,
\nke li volas iri al sia hejmo
\npor vidi sian onklon Johanon Bernardinon,
\nkiu forte malsanis, kiam Johano Diego lasis lin
\nkaj iris tien, al Tlatilulko,
\nvoki unu el la sacerdotoj
\npor a\u016dskulti lian konfeson
\nkaj pretigi lin al la morto;
\npri lia onklo, la nobla \u0109iela Sinjorino diris,
\nke li jam estas resanigita.
\nOni ne nur permesis, ke li iru,
\nsed anka\u016d akompanis lin \u011dis lia hejmo.
\nKiam ili atingis la domon,
\ntiam ili vidis lian karegan onklon,
\nkiu fartis tre bone,
\nnenio estis afliktanta lin.
\nKaj li multe admiris,
\nke lia nevo venis akompanata
\nde multaj honoroj.
\nLi demandis al sia nevo,
\nkial li ricevas
\ntioman honoradon:
\nKaj Johano Diego diris al li,
\nke kiam li iris al Tlatilulko voki sacerdoton
\npor a\u016dskulti la konfeson de sia onklo
\nkaj pretigi lin al morto,
\ntie en Tepejakako
\naperis al li la nobla \u0109iela Sinjorino
\nkaj \u015di sendis lin al Meksiko,
\npor ke li iru paroli al la reganto Episkopo
\nkaj tiu \u0109i konstruu \u015dian hejmon sur Tepejakako.
\nKaj \u015di diris al Johano, ke li ne aflikti\u011du
\n\u0109ar lia onklo jam estas resanigita,
\nkaj pro tio la koro de Johano multe trankvili\u011dis.
\nLia onklo diris, ke estas vero,
\nke tiam \u015di resanigis lin
\nkaj li kontemplis \u015din
\ntiel same
\nkiel \u015di aperis al lia nevo.
\nKaj \u015di anka\u016d diris al li,
\nke \u015di sendis Johanon Diegon al Meksiko
\npor ke li parolu al la Episkopo.
\nKaj \u015di anka\u016d diris, ke, dum Johano Diego
\nrenkontos la Episkopon, tiam \u0109io manifesti\u011dos,
\nli diros al Li, kion li kontemplis
\nkaj la mirindan manieron \u015di resanigis lian onklon
\nkaj tiel oni diru,
\noni tiel nomu
\n\u201cla \u0109iel Virgulino
\nSankta Maria de Gvadalupo\u201d
\n\u015dian karegan bildon.
\nSekve oni alkondukis Johanon Bernardino
\nanta\u016d la reganton, Episkopon,
\npor ke li parolu al Li,
\nke li estu atestanto anta\u016d Li.
\nKaj, kune kun sia nevo Johano Diego,
\nla Episkopo gastigis ilin en sia hejmo
\ndum malmultaj tagoj,
\ndum oni konstruis la mo\u015dtan hejmon
\nde la nobla Sinjorino tie sur Tepejakako,
\nkie \u015di montris sin al Johano Diego.
\nKiam la reganto Episkopo
\nhavis kelke da tempo, en la Grandan Eklezion
\nla karegan mo\u015dtan bildon
\nde la nobla \u0109iela Sinjorino
\nli transportis el sia hejmo,
\nel la oratorio kie \u011di estis,
\npor ke la tuta popolo vidu,
\nadmiru la karegan bildon.
\nKaj \u0109iuj kune,
\nla tuta popolo emocii\u011dis,
\nkiam ili iris por kontempli,
\npor admiri
\nla karegan bildon.
\nOni venis kaj traktis \u011din kiel aferon el Dio,
\noni faris pledadojn al \u011di.
\n\u0108iuj multe miris,
\nper kiu Dia miraklo
\n\u011di aperis,
\n\u0109ar neniu homo de la tero
\npentris \u015dian karegan bildon.
\n#######################################
\nKomentoj pri la enhavo de Nican Mopohua<\/i><\/span><\/b>
\nDanke al la navatla poezio kaj la kristana mesa\u011do enhavata de \u011di, la Nican Mopohua<\/i> unuigas du aferojn \u015dajne nekonver\u011digeblaj: la navatlan meksikan kulturon kaj la hispanan kristanan kulturon, por generi miksitan popolon kiu en sia plejmulto sekvas la religion de la konkerintoj sed enhavas en sia kulturo, lingvo, lokoj kaj kutimoj multon da indi\u011dena hereda\u0135o.
\nLa Virgulino de Gvadalupo signifas al la meksikanoj la unui\u011don inter la indi\u011deno kaj la hispanulo, la Patrinon de unuj kaj aliaj, montrante sian amon al siaj gefiloj indi\u011denoj, niaj prapatroj, kaj sian amon al ni, kiuj nun estas la lando Meksiko.
\n\u0108ion \u0109i enhavas la Nican Mopohua<\/i>, rakonto de la Granda Naski\u011do de Meksiko, kiu estas pli ol lando, estas popolo, kulturo, socio, idiosinkrazio. La Nican Mopohua<\/i> estas resumo de la \u0109efa okazo, kiu permesis la ekzisto de miksita meksika popolo; pro tio, \u011di devas havi sian justan kaj elstaran gravecon, \u0109ar, post la Gvadalupa Okazo, naski\u011das la nuntempa meksika popolo; la Renesanca Hispanujo kaj la Indi\u011dena Meksiko miksi\u011dis sub la protekto de unu sama Patrino, unu sama Dio, kaj en la Tepejakako restas la mirakla atesto pri tia miksi\u011do, pri kiu nun ni \u2013 \u015diaj gefiloj \u2013 povas admiri kaj danki.
\nDio volas, ke \u0109iuj homoj savi\u011du \u2013 tion diras la Sankta Skribo \u2013 kaj ni multe devas \u015dati lian Amon, lian Sinoferon, lian Mizerikordon. La Plej Sankta Virgulino, misiistino kaj amema patrino, reprezentis Lin koncerne Meksikon, kaj pro tio Maria ESTAS AKLAMATA de la Amerika Kontinento, kaj Kristo re\u011das en la koroj de Ameriko; oni ja rimarkas, ke ne estis malabundaj la fruktoj de la okaza\u0135o, kiun Valeriano kondensis en la verko Nican Mopohua<\/i>.
\n______________
\nNotoj:
\n{1} Probable temas pri la birdo Piju\u00ed Manchado (Premnoplex brunnescens), kiu trompas siajn persekutantojn imitante la sibladon de dan\u011dera serpento \u2013 http:\/\/www.damisela.com\/zoo\/ave\/pajaros\/tyranni\/furnariidae\/brunnescens\/index.htm (en la hispana lingvo).
\n{2} Probable temas pri la multkolora birdo Trog\u00f3n (Trogon personatus).
\n{3} La sufikso -tzin en la navatla lingvo \u2013 \u0109i tie ne tradukita, sed nur transliterita al Esperanto \u2013 \u015dajne havas al saman ideon de \u201c-\u0109jo\u201d en Esperanto.
\n{4} La planto \u201cmezquite\u201d (mizquitl, en navatla lingvo) apartenas al genro Prosopis kaj troveblas en aridaj kaj duon-aridaj lokoj de Meksiko.
\n{5} Speco de birdo (Pharomachrus mocinno) el la ordo de trogonoformaj, kun longa vosto, belkolora plumaro, vivanta en Centra Ameriko; sankta birdo de la aztekoj, nacia birdo de Gvatemalo.
\n{6} La vorto T\u00e9otl estas ofte tradukita kiel \u201cDio\u201d, sed ver\u015dajne, al la antikvaj navatloj, T\u00e9otl signifas forto, principo, a\u016d sankta energio generita de si mem, unika kaj dinamika, kiu kreis kaj da\u016dre kreas, vivas en, kaj regas la universon. \u011ci manifestas sin plurmaniere, cikle kaj regule, kaj specife kiel dueco. Te\u00f3tl estas esence deveno, movo kaj \u015dan\u011do. (Fonto: http:\/\/es.wikipedia.org\/wiki\/T%C3%A9otl) En la teologio de Sankta Tomaso el Akveno, Dio estas la \u201cmotoro nemovita\u201d, iel simile al la supra priskribo de T\u00e9otl.
\n{7} Devenas de la vortoj tilma (hispane) a\u016d tilmatli (navatle), kiu temas pri teksa\u0135o farita de fibroj de agavo; oni \u011din uzas en terkulturado por porti fruktojn detran\u0109itajn \u2013 http:\/\/es.wikipedia.org\/wiki\/Tilma
\n{8} Vidu bonvole: http:\/\/es.wikipedia.org\/wiki\/Tribulus_terrestris<\/p>\n

*******************************************************************************************
\nESPA\u00d1OL<\/strong>
\nI<\/b>
\nAqu\u00ed se relata, se pone en orden,
\nc\u00f3mo, hace poco, de manera portentosa,
\nse mostr\u00f3 la perfecta doncella.
\nSanta Mar\u00eda, madrecita de Dios,
\nnuestra noble se\u00f1ora,
\nall\u00e1 en Tepey\u00e1cac, Nariz del monte,
\nque se dice Guadalupe.
\nPrimero se mostr\u00f3 a un hombrecillo,
\nde nombre Juan Diego.
\nLuego apareci\u00f3 su imagen preciosa
\nante el reci\u00e9n electo obispo
\ndon fray Juan de Zum\u00e1rraga,
\ny [tambi\u00e9n se relatan] todas las maravillas
\nque ha hecho.
\nY a diez a\u00f1os
\nde que fue conquistada el agua, el monte,
\nla ciudad de M\u00e9xico,
\nya repos\u00f3 la flecha, el escudo,
\npor todas partes estaban en paz
\nen los varios pueblos.
\nNo ya s\u00f3lo brot\u00f3,
\nya verdea, abre su corola
\nla creencia, el conocimiento
\ndel Dador de la Vida, verdadero Dios.
\nEntonces, en el a\u00f1o 1531,
\npasados algunos d\u00edas
\ndel mes de diciembre, sucedi\u00f3.
\nHab\u00eda un hombrecillo, un pobrecillo,
\nsu nombre era Juan Diego.
\nSe dice que ten\u00eda su casa en Cuauhtitl\u00e1n.
\nY en cuanto a las cosas divinas,
\na\u00fan todo pertenec\u00eda a Tlatelolco.
\nY era s\u00e1bado,
\ntodav\u00eda muy de ma\u00f1ana,
\nven\u00eda en seguimiento de las cosas divinas
\ny de todo lo que estaba mandado.
\nY vino a acercarse al cerrito,
\ndonde se llama Tepey\u00e1cac,
\nya reluc\u00eda el alba en la tierra.
\nAll\u00ed escuch\u00f3: cantaban sobre el cerrito,
\nera como el canto de variadas aves preciosas.
\nAl interrumpir sus voces,
\ncomo que el cerro les respond\u00eda.
\nMuy suaves, placenteros,
\nsus cantos aventajaban a los del p\u00e1jaro cascabel,
\ndel tzinitzcan y otras aves preciosas que cantan.
\nSe detuvo Juan Diego,
\nse dijo:
\n\u00bfEs acaso merecimiento m\u00edo
\nlo que escucho?
\n\u00bfTal vez estoy s\u00f3lo so\u00f1ando?
\n\u00bfAcaso s\u00f3lo me levanto del sue\u00f1o?
\n\u00bfD\u00f3nde estoy?
\n\u00bfD\u00f3nde me veo?
\n\u00bfTal vez all\u00e1,
\ndonde dejaron dicho los ancianos,
\nnuestros antepasados, nuestros abuelos,
\nen la Tierra florida, Xochitlalpan,
\nen la Tierra de nuestro sustento, Tonacatlalpan,
\ntal vez all\u00e1 en la Tierra celeste, Ilhuicatlalpan?
\nHacia all\u00e1 estaba mirando,
\nhacia lo alto del cerrito,
\nhacia donde sale el sol,
\nhacia all\u00e1, de donde ven\u00eda
\nel precioso canto celeste.
\nces\u00f3 el canto,
\ndej\u00f3 de escucharse.
\nYa entonces oy\u00f3,
\nera llamado
\nde arriba del cerrito.
\nLe dec\u00edan: Juanito, Juan Dieguito.
\nLuego ya se atrevi\u00f3,
\nas\u00ed ir\u00e1 a all\u00e1,
\ndonde era llamado.
\nNada inquiet\u00f3 su coraz\u00f3n,
\nni con esto se alter\u00f3,
\nsino que mucho se alegr\u00f3,
\nse regocij\u00f3.
\nFue a subir al cerrito,
\nall\u00e1 va a ver donde lo llamaban.
\nY cuando lleg\u00f3
\na la cumbre del cerrito,
\ncontempl\u00f3 a una noble se\u00f1ora
\nque all\u00ed estaba de pie.
\nElla lo llam\u00f3,
\npara que fuera a su lado.
\nY cuando lleg\u00f3 a su presencia,
\nmucho le maravill\u00f3
\nc\u00f3mo sobrepasaba
\ntoda admirable perfecci\u00f3n.
\nSu vestido,
\ncomo el sol resplandec\u00eda,
\nas\u00ed brillaba.
\nY las piedras y rocas
\nsobre las que estaba
\nflechaban su resplandor
\ncomo de jades preciosos,
\ncual joyeles reluc\u00edan.
\nComo resplandores de arco iris
\nreverberaba la tierra.
\nY los mezquites, los nopales
\ny las dem\u00e1s variadas yerbitas
\nque all\u00ed se dan,
\nse ve\u00edan como plumajes de quetzal,
\ncomo turquesas aparec\u00eda su follaje,
\ny su tronco, sus espinas, sus espinitas,
\nreluc\u00edan como el oro.
\nDelante de ella se inclin\u00f3,
\nescuch\u00f3
\nsu reverenciado aliento, su reverenciada palabra,
\nen extremo afable,
\nmuy noble,
\ncomo que lo atra\u00eda,
\nle mostraba amor.
\nLe dijo ella:
\nEscucha, hijo m\u00edo, el m\u00e1s peque\u00f1o,
\nJuanito, \u00bfa d\u00f3nde vas?
\nY \u00e9l le respondi\u00f3:
\nSe\u00f1ora m\u00eda, noble se\u00f1ora,
\nmi muchachita,
\nme acercar\u00e9 all\u00e1, a tu reverenciada casa
\nde M\u00e9xico Tlatelolco,
\nvoy a seguir las cosas divinas,
\nlas que nos entregan,
\nnos ense\u00f1an
\nlos que son imagen del Se\u00f1or,
\nel Se\u00f1or Nuestro, nuestros sacerdotes.
\nEn seguida as\u00ed le habla ella,
\nle muestra su preciosa voluntad,
\nle dice:
\nS\u00e1belo,
\nque est\u00e9 as\u00ed tu coraz\u00f3n,
\nhijo m\u00edo, el m\u00e1s peque\u00f1o,
\nen verdad soy yo
\nla en todo siempre doncella,
\nSanta Mar\u00eda,
\nsu madrecita de \u00e9l, Dios Verdadero,
\nDador de la vida, Ipalnemohuani,
\nInventor de la gente, Teyocoyani,
\nDue\u00f1o del cerca y del junto, Tloque Nahuaque,
\nDue\u00f1o de los cielos, Ilhuicahua,
\nDue\u00f1o de la superficie terrestre, Tlalticpaque.
\nMucho quiero yo,
\nmucho as\u00ed lo deseo
\nque aqu\u00ed me levanten
\nmi casita divina,
\ndonde mostrar\u00e9,
\nhar\u00e9 patente,
\nentregar\u00e9 a las gentes
\ntodo mi amor;
\nmi mirada compasiva,
\nmi ayuda, mi protecci\u00f3n.
\nPorque, en verdad, yo soy
\nvuestra madrecita compasiva,
\ntuya y de todos los hombres
\nque viv\u00eds juntos en esta tierra
\ny tambi\u00e9n de todas las dem\u00e1s gentes,
\nlas que me amen,
\nlas que me llamen, me busquen,
\nconf\u00eden en m\u00ed.
\nAll\u00ed en verdad oir\u00e9
\nsu llanto, su pesar,
\nas\u00ed yo enderezar\u00e9,
\nremediar\u00e9 todas sus varias necesidades,
\nsus miserias, sus pesares.
\nY para que sea realidad lo que pienso,
\nlo que es mi mirada compasiva,
\nve all\u00e1 al palacio
\ndel obispo de M\u00e9xico.
\nY le dir\u00e1s c\u00f3mo te env\u00edo
\npara que le muestres
\nc\u00f3mo mucho deseo
\nque aqu\u00ed se me haga una casa,
\nse me levante mi casa divina en el llano.
\nBien le contar\u00e1s
\ntodo cuanto viste,
\nlo que te ha admirado,
\ny lo que o\u00edste.
\nY que as\u00ed est\u00e9 tu coraz\u00f3n,
\nporque bien lo agradecer\u00e9,
\nlo compensar\u00e9,
\nen verdad as\u00ed te dar\u00e9 en abundancia,
\nte enaltecer\u00e9.
\nY mucho all\u00ed merecer\u00e1s,
\nas\u00ed yo te recompensar\u00e9
\npor tu fatiga, tu trabajo,
\ncon que ir\u00e1s a cumplir
\na lo que yo te env\u00edo.
\nYa escuchaste, hijo m\u00edo el m\u00e1s peque\u00f1o,
\nmi aliento, mi palabra.
\nVe ya,
\nhazlo con todo tu esfuerzo.
\nLuego \u00e9l ante ella se postr\u00f3,
\nle dijo:
\nSe\u00f1ora m\u00eda, noble se\u00f1ora,
\nen verdad ya voy, cumplir\u00e9
\ntu reverenciado aliento, tu reverenciada palabra.
\nAs\u00ed pues ahora te dejo,
\nyo tu pobre servidor.
\nLuego vino a bajar
\npara ir a cumplir su encargo,
\nvino a encontrar la calzada
\nque va derecho a M\u00e9xico.
\nCuando lleg\u00f3 al interior de la ciudad,
\nluego se fue derecho al palacio del obispo,
\nel cual hac\u00eda poco hab\u00eda llegado,
\nel gobernante de los sacerdotes,
\nsu nombre era don fray Juan de Zum\u00e1rraga,
\nsacerdote de San Francisco.
\nY fue a cercarse,
\nluego trata de verlo,
\nsuplica a los que le sirven,
\na sus criados,
\nque vayan a decirle.
\nYa un poco se hizo larga la espera.
\nVienen a llamarlo,
\nya lo dispuso el que gobierna, obispo,
\nas\u00ed entrar\u00e1.
\nY ya entr\u00f3,
\nen seguida ante \u00e9l se pone de rodillas,
\nse inclina.
\nLuego ya le hace manifiesto,
\nle comunica
\nsu reverenciado aliento, su reverenciada palabra
\nde la noble se\u00f1ora del cielo,
\nlo que es su mensaje.
\nTambi\u00e9n le refiere
\ntodo lo que le hab\u00eda maravillado,
\nlo que vi\u00f3, lo que escuch\u00f3.
\nPero el obispo cuando oy\u00f3 todo su relato,
\nsu mensaje,
\ncomo que no le pareci\u00f3 muy verdadero.
\nLe respondi\u00f3 el obispo, le dijo:
\nHijo m\u00edo, otra vez vendr\u00e1s,
\nm\u00e1s despacio te escuchar\u00e9,
\nas\u00ed desde el comienzo ver\u00e9,
\npensar\u00e9 qu\u00e9 te ha tra\u00eddo,
\nlo que es tu voluntad,
\nlo que es tu deseo.
\nII<\/b>
\nSali\u00f3, se fue triste,
\nporque no en seguida se cumpli\u00f3
\nlo que era su mensaje.
\nDespu\u00e9s fue a regresar,
\ncuando ya se hab\u00eda completado el d\u00eda,
\nall\u00e1 se fue derecho
\na lo alto del cerrito.
\nY lleg\u00f3 delante de ella,
\nla noble se\u00f1ora celeste,
\nall\u00ed donde la primera vez se le hizo visible,
\nall\u00ed lo estaba aguardando.
\nY cuando as\u00ed la vio,
\nante ella se inclin\u00f3,
\nse humill\u00f3 hasta el suelo,
\nle dijo:
\nMi se\u00f1ora, se\u00f1ora, noble se\u00f1ora,
\nhija m\u00eda la m\u00e1s peque\u00f1a, mi muchachita,
\nya fui all\u00e1,
\na donde me enviaste como mensajero,
\nen verdad fui a que se cumpliera
\ntu reverenciado aliento, tu reverenciada palabra,
\nA\u00fan cuando con mucha dificultad, entr\u00e9
\nall\u00e1 donde es su lugar de estar,
\ndel que manda a los sacerdotes,
\nen verdad lo vi,
\nen verdad ante \u00e9l expuse
\ntu reverenciado aliento tu reverenciada palabra, como t\u00fa me lo mandaste.
\nMe recibi\u00f3 \u00e9l con agrado,
\ny con atenci\u00f3n escuch\u00f3
\npero as\u00ed me respondi\u00f3
\ncomo que su coraz\u00f3n no lo reconoci\u00f3,
\nno lo tuvo por verdad.
\nMe dijo:
\nOtra vez vendr\u00e1s,
\nas\u00ed despacio te escuchar\u00e9,
\nas\u00ed podr\u00e9 ver desde el comienzo
\npor qu\u00e9 has venido,
\nlo que es tu deseo,
\nlo que es tu voluntad.
\nDe eso pude ver,
\ndel modo como me respondi\u00f3,
\nque en verdad piensa \u00e9l
\nque tu reverenciada casa divina,
\nque quieres que aqu\u00ed te hagan,
\ntal vez yo s\u00f3lo la he inventado,
\ntal vez no viene de tus reverenciados labios.
\nPor esto, mucho te ruego,
\nse\u00f1ora m\u00eda, noble se\u00f1ora, mi muchachita,
\nque a alguno de los preciosos nobles,
\nlos conocidos, reverenciados, honrados,
\nas\u00ed le encargues
\nque lleve, que conduzca
\ntu reverenciado aliento, tu reverenciada palabra,
\npara que as\u00ed sea cre\u00edda.
\nEn verdad yo soy un infeliz jornalero,
\ns\u00f3lo soy como la cuerda de los cargadores,
\nen verdad soy angarilla,
\ns\u00f3lo soy cola, soy ala,
\nsoy llevado a cuestas, soy una carga,
\nen verdad no es lugar donde yo ando,
\nno es lugar donde yo me detengo,
\nall\u00e1 a donde t\u00fa me env\u00edas,
\nmi muchachita, mi hija la m\u00e1s peque\u00f1a,
\nse\u00f1ora, noble se\u00f1ora.
\nPor favor, perd\u00f3name,
\ndar\u00e9 pena con esto a tu rostro, a tu coraz\u00f3n,
\nir\u00e9, caer\u00e9
\nen tu enojo, en tu c\u00f3lera,
\nse\u00f1ora, se\u00f1ora m\u00eda.
\nAs\u00ed le respondi\u00f3 la perfecta,
\nadmirable doncella:
\nEscucha, t\u00fa el m\u00e1s peque\u00f1o de mis hijos,
\nque as\u00ed lo comprenda tu coraz\u00f3n,
\nno son gente de rango mis servidores,
\nmis mensajeros,
\na quienes yo podr\u00e9 encargar
\nque lleven mi aliento, mi palabra,
\nlos que podr\u00e1n hacer se cumpla mi voluntad.
\nPero es muy necesario
\nque t\u00fa vayas,
\nabogues por esto,
\ngracias a ti se realice,
\nse cumpla mi querer, mi voluntad.
\nY mucho te pido,
\nhijo m\u00edo, el m\u00e1s peque\u00f1o,
\ny mucho te mando
\nque, una vez m\u00e1s, vayas ma\u00f1ana,
\nvayas a ver al obispo.
\nY de mi parte haz que sepa,
\nhaz que oiga bien
\nlo que es mi querer,
\nlo que es mi voluntad,
\npara que cumpla,
\nedifique mi casa divina,
\nla que yo le pido.
\nY, una vez m\u00e1s dile
\nc\u00f3mo yo,
\nla siempre doncella Santa Mar\u00eda,
\nyo, su madrecita de Teotl Dios,
\na ti como mensajero te env\u00edo.
\nY Juan Diego le respondi\u00f3,
\nle dijo:
\nSe\u00f1ora m\u00eda, noble se\u00f1ora, muchachita m\u00eda,
\nno disguste yo
\na tu rostro, a tu coraz\u00f3n.
\nEn verdad, de coraz\u00f3n ir\u00e9,
\nmarchar\u00e9 para que se cumpla
\ntu reverenciado aliento, tu reverenciada palabra.
\nEn verdad no lo abandonar\u00e9
\nni tengo por penoso el camino.
\nIr\u00e9 ya,
\na cumplir tu voluntad,
\ns\u00f3lo que tal vez no ser\u00e9 o\u00eddo
\ny, si fuere escuchado,
\nquiz\u00e1 no ser\u00e9 cre\u00eddo.
\nPero en verdad, ma\u00f1ana,
\nya de tarde,
\nya puesto el sol,
\nvendr\u00e9 a devolverte
\ntu reverenciado aliento, tu reverenciada palabra,
\nlo que me responder\u00e1
\nel que gobierna a los sacerdotes.
\nYa te dejo, hija m\u00eda la m\u00e1s peque\u00f1a,
\nmi muchachita, se\u00f1ora, noble se\u00f1ora,
\nque as\u00ed pues descanses.
\nIII<\/b>
\nY luego \u00e9l se fue a reposar a su casa.
\nY ya el d\u00eda siguiente,
\ndomingo, todav\u00eda un poco de noche,
\nestaba oscuro,
\nde all\u00e1 sali\u00f3, de su casa,
\nvino derecho a Tlatelolco,
\nvino a aprender las cosas divinas
\ny a ser contado en la lista.
\nLuego ya ver\u00e1 al que gobierna a los sacerdotes.
\nY tal vez a las diez
\nhab\u00eda terminado,
\nas\u00ed ya hab\u00eda o\u00eddo misa,
\ny fue contado en la lista,
\ny toda la gente se hab\u00eda ido.
\nPero \u00e9l, Juan Diego,
\nluego va al palacio,
\nsu casa, del que gobierna, obispo.
\nY cuando lleg\u00f3,
\npuso todo su empe\u00f1o en verlo,
\ny, con mucha dificultad,
\notra vez lo vio.
\nJunto a sus pies se arrodill\u00f3.
\nLlora, se aflige, as\u00ed le habla,
\nas\u00ed le manifiesta
\nel reverenciado aliento, la reverenciada palabra,
\nde la noble se\u00f1ora celeste.
\nAcaso no ser\u00e1 cre\u00eddo el mensaje,
\nla voluntad
\nde la que es en todo doncella,
\nque le hagan su casa divina
\ndonde ella lo hab\u00eda dicho,
\ndonde ella lo quer\u00eda.
\nM\u00e1s el que gobierna, obispo,
\nmuchas cosas as\u00ed le pregunt\u00f3
\ne inquiri\u00f3,
\npara de este modo enterarse
\nd\u00f3nde la vio, c\u00f3mo era.
\nTodo se lo refiri\u00f3 al que gobierna, obispo.
\nPero, aunque todo se lo hizo manifiesto,
\nc\u00f3mo era y todo lo que vio,
\nlo que admir\u00f3,
\nque en verdad as\u00ed aparece
\nla que es ella la en todo doncella,
\nla admirable, reverenciada madre,
\ndel que nos liber\u00f3, Se\u00f1or Nuestro Jesucristo,
\nsin embargo, no luego se cumpli\u00f3 su deseo.
\nDijo el obispo que no s\u00f3lo por la palabra,
\nla petici\u00f3n de \u00e9l, Juan Diego, se har\u00e1,
\nse cumplir\u00e1 lo que pidi\u00f3.
\nTodav\u00eda se necesitaba alguna se\u00f1al
\npara que bien pudiera ser cre\u00eddo
\nc\u00f3mo a \u00e9l lo enviaba como mensajero
\nla noble se\u00f1ora celeste.
\nY as\u00ed que lo escuch\u00f3 Juan Diego,
\nluego le dijo al obispo:
\nSe\u00f1or, t\u00fa que gobiernas,
\nmira cu\u00e1l ser\u00e1
\nla se\u00f1al que t\u00fa pides,
\nque en verdad ir\u00e9 luego,
\nir\u00e9 a ped\u00edrsela a la noble se\u00f1ora celeste,
\nla que a m\u00ed me envi\u00f3.
\nY como vio el obispo
\nque \u00e9l ten\u00eda ello por verdad,
\nporque en nada dudaba, vacilaba,
\nluego lo hizo irse.
\nY cuando ya se va,
\nen seguida manda el obispo
\na algunas de las gentes de su casa,
\nen las que bien conf\u00eda,
\nque lo vayan a seguir,
\nque vean bien hacia d\u00f3nde va,
\ny a qui\u00e9n mira,
\ncon qui\u00e9n habla.
\nAs\u00ed se hizo.
\nY Juan Diego en seguida se fue derecho,
\nsigui\u00f3 la calzada.
\nPero los que iban tras \u00e9l,
\nall\u00ed donde se abre la barranca,
\njunto al Tepey\u00e1cac,
\nen el puente de tablas,
\nvinieron a perderlo.
\nAunque por todas partes lo buscaron,
\nen ninguna parte lo vieron.
\nAs\u00ed vinieron a regresarse,
\nno s\u00f3lo porque con esto mucho se cansaron,
\nsino tambi\u00e9n porque \u00e9l los disgust\u00f3,
\nles caus\u00f3 enojo.
\nAs\u00ed fueron a dec\u00edrselo al que gobierna, obispo.
\nLe fueron a exponer que no le creyera,
\nle dijeron que s\u00f3lo contaba mentiras,
\ns\u00f3lo inventaba eso que ven\u00eda a decirle,
\no que s\u00f3lo so\u00f1\u00f3,
\ns\u00f3lo sac\u00f3 del sue\u00f1o,
\neso que le dec\u00eda,
\neso que le ped\u00eda.
\nY as\u00ed le dijeron que,
\nsi una vez m\u00e1s ven\u00eda,
\nregresaba,
\nluego lo atrapar\u00edan
\ny con fuerza lo apresar\u00edan,
\npara que ya no otra vez mintiera,
\ninquietara a la gente.
\n—————–<\/i>
\nPAR\u00c9NTESIS<\/b>
\n-En esta parte, otras traducciones hablan de un di\u00e1logo m\u00e1s, en el que Juan Diego le dice a la Virgen que el obispo le pidi\u00f3 una se\u00f1al, y ella le pide que vuelva al d\u00eda siguiente para llevar la prueba: no considerada como Aparici\u00f3n Individual, sino como parte de la Segunda Aparici\u00f3n.
\nEn azul y entre corchetes va esta parte, tomada de la traducci\u00f3n comentada del p. Jos\u00e9 Luis Guerrero Rosado:
\n[Entre tanto Juan Diego estaba
\nen presencia de la Sant\u00edsima Virgen,
\ncomunic\u00e1ndole la respuesta
\nque ven\u00eda a traerle
\nde parte del sr. Obispo.
\nY cuando se lo hubo notificado,
\nla Gran Se\u00f1ora y Reina le respondi\u00f3:
\nAs\u00ed est\u00e1 bien, Hijo m\u00edo el m\u00e1s amado,
\nma\u00f1ana de nuevo vendr\u00e1s aqu\u00ed
\npara que lleves al Gran Sacerdote
\nla prueba que te pide.
\nCon eso en seguida te creer\u00e1,
\ny ya, a ese respecto,
\npara nada desconfiar\u00e1 de ti
\nni de ti sospechar\u00e1.
\nY ten plena seguridad,
\nhijo m\u00edo predilecto,
\nque yo te pagar\u00e9 tu cuidado,
\ntu servicio, tu cansancio,
\nque por amor a m\u00ed has prodigado.
\n\u00a1\u00e1nimo, mi muchachito!
\nque ma\u00f1ana aqu\u00ed con sumo inter\u00e9s
\nhabr\u00e9 de esperarte]
\n—————–<\/i>
\n(Contin\u00faa la traducci\u00f3n de Le\u00f3n-Portilla)
\nEl d\u00eda siguiente, lunes,
\ncuando ten\u00eda que llevar Juan Diego
\nalguna se\u00f1al para ser cre\u00eddo,
\nno vino a regresar.
\nPorque, cuando fue a acercarse a su casa,
\na un t\u00edo suyo, de nombre Juan Bernardino,
\nse le puso la enfermedad,
\nya estaba al cabo.
\nA\u00fan fue a llamar al m\u00e9dico,
\ntodav\u00eda se ocup\u00f3 de \u00e9l,
\npero ya no era tiempo,
\npues ya estaba al cabo.
\nY cuando ya era de noche,
\nle rog\u00f3 su t\u00edo que todav\u00eda de madrugada,
\na\u00fan a oscuras, saliera,
\nfuera a llamar all\u00e1 en Tlatelolco,
\na alguno de los sacerdotes,
\npara que viniera a confesarlo
\ny a dejarlo preparado.
\nPorque eso ya estaba en su coraz\u00f3n,
\nque en verdad ya era tiempo,
\nque ya entonces morir\u00eda,
\nporque ya no se levantar\u00eda,
\nya no sanar\u00eda.
\nY el martes,
\ncuando todav\u00eda estaba muy oscuro,
\nentonces sali\u00f3 de su casa Juan Diego,
\nllamar\u00e1 al sacerdote
\nall\u00e1 en Tlatelolco.
\nY vino a acercarse al cerrito,
\nal pie del Tepey\u00e1cac,
\ndonde sale el camino
\nhacia donde se pone sol,
\npor all\u00e1 donde antes hab\u00eda salido.
\nDijo:
\nSi sigo derecho el camino,
\nno sea que venga a verme la noble se\u00f1ora,
\nporque me detendr\u00e1 como antes,
\npara que lleve la se\u00f1al
\nal sacerdote que gobierna,
\nseg\u00fan me lo orden\u00f3.
\nQue antes nos deje nuestra aflicci\u00f3n
\nque as\u00ed llame yo al sacerdote
\nal que el pobre de mi t\u00edo
\nnada m\u00e1s est\u00e1 aguardando.
\nLuego rode\u00f3 el cerro,
\npor en medio subi\u00f3 y de all\u00ed,
\npor una parte,
\nvino a pasar hacia donde sale el sol.
\nAs\u00ed, de prisa, iba a acercarse a M\u00e9xico,
\nas\u00ed no lo detendr\u00eda
\nla noble se\u00f1ora celeste.
\nPiensa \u00e9l que all\u00ed donde dio vuelta,
\nno podr\u00e1 verlo
\nla que bien a todas partes ve.
\nContempl\u00f3 \u00e9l c\u00f3mo vino a descender ella
\nde la cumbre del cerrito.
\nDesde all\u00ed lo hab\u00eda estado mirando,
\ndesde all\u00ed donde antes lo vio.
\nVino a encontrarse con \u00e9l
\na un costado del cerro,
\nvino a atajarlo,
\nle dijo:
\nHijo m\u00edo el m\u00e1s peque\u00f1o,
\n\u00bfa d\u00f3nde vas,
\na d\u00f3nde te encaminas?
\nPero \u00e9l, \u00bfacaso un poco se perturb\u00f3?
\n\u00bfO acaso tuvo verg\u00fcenza?
\n\u00bfO tal vez se asust\u00f3, se espant\u00f3?
\nAnte ella se postr\u00f3,
\nla salud\u00f3, le dijo:
\nMuchachita m\u00eda, hija m\u00eda la m\u00e1s peque\u00f1a,
\nnoble se\u00f1ora, que est\u00e9s contenta,
\n\u00bfc\u00f3mo te amaneci\u00f3?
\n\u00bfSientes bien tu precioso cuerpecito,
\nse\u00f1ora m\u00eda, reverenciada hija m\u00eda?
\nDar\u00e9 aflicci\u00f3n a tu rostro, a tu coraz\u00f3n.
\nSabe, muchachita m\u00eda,
\nque est\u00e1 ya al cabo
\nun servidor tuyo, mi t\u00edo.
\nGrave enfermedad se le ha puesto,
\nporque en verdad por ella pronto morir\u00e1.
\nY as\u00ed pues me ir\u00e9 con prisa
\na tu reverenciada casa de M\u00e9xico,
\nllamar\u00e9 a uno de los amados del Se\u00f1or Nuestro,
\na uno de nuestros sacerdotes,
\nque vaya a confesarlo
\ny a dejarlo preparado,
\nporque en verdad para esto nacimos,
\nhemos venido a esperar
\nel trabajo de nuestra muerte.
\nPero si voy a hacer esto,
\nluego otra vez volver\u00e9 ac\u00e1.
\nAs\u00ed ir\u00e9,
\nllevar\u00e9
\ntu reverenciado aliento, tu reverenciada palabra,
\nse\u00f1ora, muchachita m\u00eda.
\nPerd\u00f3name,
\ntodav\u00eda tenme paciencia,
\nporque no me burlo de ti,
\nhija m\u00eda, la m\u00e1s peque\u00f1a,
\nhijita m\u00eda, ma\u00f1ana mismo vendr\u00e9 de prisa.
\nAs\u00ed que oy\u00f3
\nla palabra de Juan Diego
\nle respondi\u00f3 la compasiva,
\ndel todo doncella:
\nEscucha,
\nque as\u00ed est\u00e9 en tu coraz\u00f3n,
\nhijo m\u00edo, el m\u00e1s peque\u00f1o,
\nnada es lo que te hace temer,
\nlo que te aflige.
\nQue no se perturbe
\ntu rostro, tu coraz\u00f3n,
\nno temas esta enfermedad
\nni otra cualquier enfermedad,
\nque aflige, que agobia.
\n\u00bfAcaso no estoy aqu\u00ed,
\nyo que soy tu madrecita?
\n\u00bfAcaso no est\u00e1s bajo mi sombra,
\ny en resguardo?
\n\u00bfAcaso no soy la raz\u00f3n de tu alegr\u00eda?
\n\u00bfNo est\u00e1s en mi regazo,
\nen donde yo te protejo?
\n\u00bfAcaso todav\u00eda te hace falta algo?
\nQue ya no te aflija cosa alguna,
\nque no te inquiete,
\nque no te acongoje
\nla enfermedad de tu t\u00edo.
\nEn verdad no morir\u00e1 ahora por ella.
\nEst\u00e9 en tu coraz\u00f3n que \u00e9l ya san\u00f3.
\nY luego entonces se cur\u00f3 su t\u00edo,
\ncomo as\u00ed luego se supo.
\nY Juan Diego, al escuchar
\nel reverenciado aliento, la reverenciada palabra
\nde la noble se\u00f1ora celeste,
\nmucho se tranquiliz\u00f3 en su coraz\u00f3n,
\nsu coraz\u00f3n se calm\u00f3.
\nY le rog\u00f3 entonces
\nque lo enviara como mensajero,
\npara que viera al que gobierna, obispo,
\ny le llevara su se\u00f1al, su testimonio,
\npara que \u00e9l le crea.
\nY la noble se\u00f1ora celeste
\nluego le orden\u00f3
\nque subiera a la cumbre del cerrito,
\nall\u00ed donde \u00e9l la hab\u00eda visto antes.
\nLe dijo:
\nSube, t\u00fa el m\u00e1s peque\u00f1o de mis hijos,
\na la cumbre del cerrito
\ny all\u00ed donde t\u00fa me viste
\ny donde te di mi mandato,
\nall\u00ed ver\u00e1s
\nextendidas flores variadas.
\nC\u00f3rtalas, j\u00fantalas,
\nponlas todas juntas,
\nbaja en seguida,
\ntr\u00e1elas aqu\u00ed delante de m\u00ed.
\nY luego Juan Diego
\nsubi\u00f3 al cerrito
\ny cuando lleg\u00f3 a su cumbre,
\nmucho se maravill\u00f3
\nde cu\u00e1ntas flores all\u00ed se extend\u00edan,
\nten\u00edan abiertas sus corolas,
\nvariadas flores preciosas, como las de Castilla,
\nno siendo a\u00fan su tiempo de darse.
\nPorque era entonces
\ncuando arreciaba el hielo.
\nLas flores eran muy olorosas,
\neran como perlas preciosas,
\nhenchidas del roc\u00edo de la noche.
\nEn seguida comenz\u00f3 a cortarlas,
\ntodas las vino a juntar
\nen el hueco de su tilma.
\nPero all\u00e1 en la cumbre del cerrito
\nno se daban ningunas flores,
\nporque es pedregoso,
\nhay abrojos, plantas con espinas,
\nnopaleras, abundancia de mezquites.
\nY si algunas hierbas peque\u00f1as all\u00e1 se dan,
\nentonces en el mes de diciembre
\ntodo lo come,
\nlo echa a perder el hielo.
\nY luego vino a bajar,
\nvino a traerle a la noble se\u00f1ora celeste
\nlas variadas flores que hab\u00eda ido a cortar.
\nY cuando ella las vio,
\ncon sus reverenciadas manos las cogi\u00f3.
\nLuego las puso de nuevo
\nen el hueco de la tilma de Juan Diego,
\ny le dijo:
\nHijo m\u00edo, el m\u00e1s peque\u00f1o,
\nestas variadas flores son la prueba,
\nla se\u00f1al que llevar\u00e1s al obispo.
\nDe parte m\u00eda le dir\u00e1s
\nque con esto vea lo que es mi voluntad
\ny que con esto cumpla mi querer,
\nlo que es mi deseo.
\nY t\u00fa, t\u00fa eres mi mensajero,
\nen ti est\u00e1 la confianza.
\nY bien mucho te ordeno
\nque \u00fanicamente a solas, ante el obispo,
\nextiendas tu tilma
\ny le muestres lo que llevas.
\ny todo le referir\u00e1s,
\nle dir\u00e1s c\u00f3mo te orden\u00e9
\nque subieras a la cumbre del cerrito,
\nfueras a cortar las flores
\ny todo lo que t\u00fa viste,
\nlo que t\u00fa admiraste.
\nAs\u00ed t\u00fa convencer\u00e1s en su coraz\u00f3n
\nal que es gobernante de los sacerdotes,
\nas\u00ed luego \u00e9l dispondr\u00e1
\nque se haga,
\nse levante mi casa divina,
\nla que le he pedido.
\nIV<\/b>
\nY cuando ya le dio su orden
\nla noble se\u00f1ora celeste,
\nvino \u00e9l siguiendo en derechura
\nla calzada de M\u00e9xico,
\nya est\u00e1 contento,
\nya est\u00e1 calmado su coraz\u00f3n,
\nporque va a salir bien,
\nbien llevar\u00e1 las flores.
\nVa cuidando mucho
\nlo que viene en el hueco de su tilma,
\nno sea que algo se le caiga.
\nLo alegra el aroma
\nde las variadas flores preciosas.
\nCuando lleg\u00f3
\nal palacio del obispo,
\nlos fueron a encontrar el que cuida su casa
\ny los otros servidores del sacerdote que gobierna.
\n\u00e9l les pidi\u00f3 que le dijeran
\nque quer\u00eda \u00e9l verlo,
\npero ninguno de ellos quiso.
\nNo quer\u00edan escucharlo
\no quiz\u00e1s era a\u00fan de madrugada.
\nO tal vez ya lo reconoc\u00edan,
\ns\u00f3lo los molestaba,
\ncomo que se les colgaba.
\nY ya les hab\u00edan hablado sus compa\u00f1eros,
\nlos que fueron a perderlo de vista
\ncuando hab\u00edan ido a seguirlo.
\nPor largo tiempo
\nestuvo \u00e9l esperando la palabra.
\nY vieron ellos que mucho tiempo
\nall\u00ed estuvo de pie,
\nestuvo con la cabeza baja,
\nestuvo sin hacer nada,
\npor si tal vez fuera llamado.
\nY como que ven\u00eda trayendo algo
\nque estaba en el hueco de su tilma,
\nluego ya se le acercaron,
\npara ver qu\u00e9 es lo que tra\u00eda
\ny satisfacer as\u00ed su coraz\u00f3n.
\nY vio Juan Diego
\nque no pod\u00eda ocultarles
\neso que llevaba,
\ny que por ello lo afligir\u00edan,
\nle dar\u00edan de empellones,
\no tal vez lo golpear\u00edan,
\nun poco les mostr\u00f3 que eran flores.
\nY al ver que todas
\neran variadas flores como las de Castilla.
\ny como no era tiempo de que se dieran,
\nmucho se admiraron
\nde que estaban muy frescas,
\ncon sus corolas abiertas,
\nas\u00ed olorosas, preciosas.
\nY tuvieron deseo
\nde coger algunas pocas,
\nsacarlas.
\nY tres veces fue
\nque se atrevieron a tomarlas,
\naunque nada realmente sucedi\u00f3.
\nPorque cuando trataban de hacerlo,
\nya no ve\u00edan las flores,
\ns\u00f3lo como una pintura o un bordado,
\no algo que estuviera cosido,
\nas\u00ed lo ve\u00edan en la tilma.
\nEn seguida fueron a decirle
\nal que gobierna, obispo,
\nlo que hab\u00edan contemplado,
\ny c\u00f3mo quer\u00eda verlo
\nel hombrecillo que otras veces hab\u00eda venido,
\ny que ya llevaba largo rato
\nen espera de la palabra
\npues quer\u00eda verlo.
\nY el que gobierna, obispo,
\nas\u00ed como escuch\u00f3 esto,
\ntuvo ya en su coraz\u00f3n
\nque \u00e9sa era su se\u00f1al,
\ncon la que quer\u00eda acercarse a su coraz\u00f3n,
\npara que \u00e9l llevara a cabo
\nel encargo en que andaba el hombrecillo.
\nLuego orden\u00f3
\nque entrara, lo ver\u00e1.
\nY entr\u00f3, se inclin\u00f3 ante \u00e9l,
\ncomo antes lo hab\u00eda hecho.
\nY una vez m\u00e1s le refiri\u00f3
\ntodo lo que hab\u00eda visto,
\nlo que hab\u00eda admirado y su mensaje.
\nLe dijo:
\nSe\u00f1or m\u00edo, t\u00fa que gobiernas,
\nen verdad ya hice,
\nya cumpl\u00ed seg\u00fan t\u00fa me ordenaste.
\nAs\u00ed fui a decirle a la se\u00f1ora, mi se\u00f1ora,
\nla noble se\u00f1ora celeste, Santa Mar\u00eda,
\nsu preciosa madrecita de Dios,
\nque t\u00fa ped\u00edas una se\u00f1al
\npara creerme,
\nas\u00ed le har\u00edas su casa divina
\nall\u00e1 donde ella te ped\u00eda
\nque la construyeras.
\nY le dije
\nque yo te hab\u00eda dado mi palabra
\nde que te traer\u00eda alguna se\u00f1al,
\nun testimonio de su reverenciada voluntad,
\nseg\u00fan en mi mano t\u00fa lo dejaste.
\nY ella escuch\u00f3 bien
\ntu reverenciado aliento, tu reverenciada palabra,
\ny recibi\u00f3 con alegr\u00eda lo que t\u00fa ped\u00edas,
\nla se\u00f1al suya,
\nel testimonio para que se haga,
\nse cumpla su voluntad.
\nY hoy, todav\u00eda de nochecita,
\nme orden\u00f3 que, una vez m\u00e1s,
\nviniera a verte.
\nY yo le ped\u00ed su se\u00f1al
\npara ser cre\u00eddo,
\ncomo me dijo que me la dar\u00eda,
\ny en seguida lo cumpli\u00f3.
\nY me envi\u00f3 a la cumbre del cerrito,
\nen donde antes yo la vi,
\npara que all\u00ed cortara
\nflores como las de Castilla.
\nY yo las fui a cortar,
\nlas llev\u00e9 luego abajo.
\nY ella con sus reverenciadas manos las cogi\u00f3.
\nLuego las puso en el hueco de mi tilma,
\npara que a ti te las trajera,
\nte las viniera a entregar.
\nAunque yo sab\u00eda
\nque no es lugar donde se dan las flores
\nla cumbre del cerrito,
\nporque s\u00f3lo es pedregoso,
\nhay abrojos, plantas espinosas,
\nnopales silvestres, mezquites,
\nno por esto dud\u00e9,
\nno por esto titube\u00e9.
\nFui a acercarme a la cumbre del cerrito,
\nvi que era la Tierra florida,
\nall\u00ed hab\u00edan brotado variadas flores,
\ncomo las rosas de Castilla,
\nresplandescientes de roc\u00edo,
\nas\u00ed luego las fui a cortar.
\nY me dijo ella
\nque de parte suya te las diera,
\ny as\u00ed yo cumplir\u00eda
\npara que t\u00fa vieras
\nla se\u00f1al que pides.
\nDe este modo cumplir\u00e1s
\nlo que es su reverenciada voluntad
\ny as\u00ed aparezca es verdad
\nmi palabra, mi mensaje.
\nAqu\u00ed est\u00e1n, rec\u00edbelas.
\nY extendi\u00f3 luego su blanca tilma
\nen cuyo hueco estaban las flores.
\nY al caer al suelo
\nlas variadas flores como las de Castilla,
\nall\u00ed en su tilma qued\u00f3 la se\u00f1al,
\napareci\u00f3 la preciosa imagen
\nde la en todo doncella Santa Mar\u00eda,
\nsu madrecita de Dios,
\ntal como hoy se halla,
\nall\u00ed ahora se guarda,
\nen su preciosa casita,
\nen su templecito,
\nen Tepey\u00e1cac, donde se dice Guadalupe.
\nY cuando la contempl\u00f3 el que gobierna, obispo,
\ny tambi\u00e9n todos los que all\u00ed estaban,
\nse arrodillaron, mucho la admiraron.
\nSe levantaron para verla,
\nse conmovieron, se afligi\u00f3 su coraz\u00f3n,
\ncomo que se elev\u00f3 su coraz\u00f3n, su pensamiento.
\nY el que gobierna, obispo,
\ncon l\u00e1grimas, con pesar,
\nle suplic\u00f3,
\nle pidi\u00f3 lo perdonara
\npor no haber cumplido luego
\nsu reverenciada voluntad,
\nsu reverenciado aliento, su reverenciada palabra.
\nY el obispo se levant\u00f3,
\ndesat\u00f3 del cuello, de donde estaba colgada,
\nla vestidura, la tilma de Juan Diego,
\nen la que se mostr\u00f3,
\nen donde se volvi\u00f3 reverenciada se\u00f1al
\nla noble se\u00f1ora celeste.
\nY luego la llev\u00f3 all\u00e1,
\nfue a colocarla en su oratorio.
\nY all\u00ed todav\u00eda un d\u00eda entero
\nestuvo Juan Diego,
\nen la casa del obispo,
\nquien hizo se quedara all\u00ed.
\nY al d\u00eda siguiente, le dijo:
\nAnda, para que t\u00fa muestres
\nd\u00f3nde es la reverenciada voluntad
\nde la noble se\u00f1ora celeste
\nque se le levante su templo.
\nEn seguida se dio orden
\nde hacerla, levantarla.
\nPero Juan diego cuando ya mostr\u00f3
\nd\u00f3nde hab\u00eda ordenado
\nla noble se\u00f1ora celeste
\nque se le levantara su templo,
\nluego manifest\u00f3
\nque quer\u00eda acercarse a su casa,
\nir a ver a su t\u00edo Bernardino,
\nque se hallaba muy mal cuando lo dej\u00f3,
\ny hab\u00eda ido a llamar a uno de los sacerdotes,
\nall\u00e1 a Tlatelolco,
\npara que lo confesara,
\nlo fuera a disponer,
\nde quien la noble se\u00f1ora celeste
\nle hab\u00eda dicho que ya estaba curado.
\nY no s\u00f3lo lo dejaron que fuera,
\nsino que lo acompa\u00f1aron all\u00e1 a su casa.
\nY cuando ya llegaron,
\nvieron a su reverenciado t\u00edo
\nque estaba muy bien,
\nnada le aflig\u00eda.
\nY \u00e9l mucho se maravill\u00f3
\nde que sobrino viniera acompa\u00f1ado
\ncon muchos honores.
\nPregunt\u00f3 a su sobrino
\npor qu\u00e9 ocurr\u00eda
\nque tanto lo honraban.
\nY \u00e9l le dijo
\nque cuando fue all\u00e1
\na llamar a un sacerdote,
\nque lo confesara, lo dejara dispuesto,
\nall\u00e1 en el Tepey\u00e1cac
\nse le apareci\u00f3 la noble se\u00f1ora celeste
\ny lo envi\u00f3 a M\u00e9xico,
\na que fuera a ver al gobernante obispo
\npara que le edificara su casa en el Tepey\u00e1cac.
\nY que ella le dijo que no se afligiera
\nporque ya estaba \u00e9l curado,
\ny con esto mucho se tranquiliz\u00f3 su coraz\u00f3n.
\nSu t\u00edo le dijo que era verdad,
\nque entonces ella lo cur\u00f3
\ny que la contempl\u00f3
\nde la misma forma
\ncomo se hab\u00eda aparecido a su sobrino.
\nY le dijo
\nc\u00f3mo tambi\u00e9n a \u00e9l lo envi\u00f3 a M\u00e9xico
\npara que viera al obispo.
\nY tambi\u00e9n que, cuando fuera a verlo,
\ntodo se lo manifestara,
\nle dijera lo que hab\u00eda contemplado
\ny el modo maravilloso como lo hab\u00eda curado
\ny que as\u00ed la llamara,
\nas\u00ed se nombrara,
\nla del todo doncella
\nSanta Mar\u00eda de Guadalupe,
\nsu preciosa imagen.
\nY en seguida llevaron a Juan Bernardino
\ndelante del que gobierna, obispo
\npara que viniera a hablarle,
\ndelante de \u00e9l diera testimonio.
\nY con su sobrino Juan Diego,
\nlos aposent\u00f3 en su casa el obispo
\nunos pocos d\u00edas,
\nmientras se levant\u00f3 la reverenciada casa
\nde la noble se\u00f1ora all\u00e1 en Tepey\u00e1cac,
\ndonde se le mostr\u00f3 a Juan Diego.
\nY cuando el que gobierna obispo
\ntuvo ya alg\u00fan tiempo, all\u00e1 en la iglesia mayor,
\na la preciosa reverenciada imagen
\nde la noble se\u00f1ora celeste,
\nvino a sacarla de su palacio,
\nde su oratorio donde estaba,
\npara que toda la gente viera,
\nse maravillara de su preciosa imagen.
\nY todos a una,
\ntoda la ciudad se conmovi\u00f3,
\ncuando fue a contemplar,
\nfue a maravillarse,
\nde su preciosa imagen.
\nVen\u00edan a conocerla como algo divino,
\nle hac\u00edan s\u00faplicas.
\nMucho se admiraban
\nc\u00f3mo por maravilla divina
\nse hab\u00eda aparecido
\nya que ning\u00fan hombre de la tierra
\npint\u00f3 su preciosa imagen.
\n#######################################
\nComentarios sobre el contenido del Nican Mopohua<\/i><\/span><\/b>
\nPor la poes\u00eda n\u00e1huatl y el mensaje cristiano que contiene, el Nican Mopohua<\/i> une lo que parec\u00eda inconciliable: la cultura mexicana n\u00e1huatl y la cultura cristiana espa\u00f1ola, para dar origen a un Pueblo Mestizo que sigue por mayor\u00eda la religi\u00f3n de los conquistadores, pero que tiene en su cultura, su lenguaje, sus lugares y sus costumbres, mucho de ind\u00edgena.
\nLa Virgen de Guadalupe representa para el mexicano la uni\u00f3n de lo Indio y lo Espa\u00f1ol, la Madre de unos y otros, apreciando su amor hacia sus hijos indios, nuestros antepasados, y su amor a nosotros ahora M\u00e9xico.
\nTodo eso contiene el Nican Mopohua<\/i>, un relato del Gran Nacimiento de M\u00e9xico, y m\u00e1s que un pa\u00eds un pueblo, una cultura, una sociedad, una idiosincrasia. El Nican Mopohua<\/i> es un resumen del principal acontecimiento que permiti\u00f3 existir al pueblo mestizo mexicano; debe tener con ello su justa y destacable importancia, pues a partir del Acontecimiento Guadalupano, nace el pueblo mexicano actual; la Espa\u00f1a Renacentista y el M\u00e9xico Ind\u00edgena se fusionaban bajo el amparo de una misma Madre, de un mismo Dios, y en el Tepeyac qued\u00f3 el testimonio milagroso de dicha fusi\u00f3n, que ahora podemos nosotros -sus hijos-, admirar y agradecer.
\nDios quiere que todos los hombres se salven -as\u00ed lo dicen las Sagradas Escrituras-, y mucho hemos de apreciar su Amor, su Entrega, su Misericordia. La Sant\u00edsima Virgen, misionera y madre amorosa, lo represent\u00f3 en lo tocante a M\u00e9xico, y es por esto que Mar\u00eda ES ACLAMADA por el Continente Americano, y Cristo reina en los corazones de Am\u00e9rica; ya se ve que no fueron cortos los frutos del evento, que condensara Valeriano en el Nican Mopohua<\/i>.
\n********************************************************************************************************<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Nican Mopohua En navatla lingvo: https:\/\/nah.wikipedia.org\/wiki\/Nican_Mopohua En hispana lingvo: https:\/\/encuentra.com\/apariciones_marianas\/nican_mopohua_espanol__10690\/ (amba\u016d vizititaj en la 12-a de decembro 2020) La suba versio estas traduko el hispana teksto trovebla \u0109e: http:\/\/luxdomini.net\/_gpe\/contenido1\/guadalupe_nican2.htm \u2013 Versioj en navatla kaj hispana…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2,3,6,7],"tags":[20,23,32,33],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/vitor.6te.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/961"}],"collection":[{"href":"https:\/\/vitor.6te.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/vitor.6te.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/vitor.6te.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/vitor.6te.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=961"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/vitor.6te.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/961\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1959,"href":"https:\/\/vitor.6te.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/961\/revisions\/1959"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/vitor.6te.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=961"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/vitor.6te.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=961"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/vitor.6te.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=961"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}